Fidye yazılımı bulaştı: ilk 1 saatte ne yapılmalı?

İlk 15 dakika

1. Bağlantıyı kesin: Etkilenen bilgisayarın ağ kablosunu çıkarın, Wi-Fi'ını kapatın. Birden çok cihaz etkilendiyse ağ anahtarının (switch) ya da internetin bağlantısını kesin.
2. Cihazı kapatmadan bekletin: Kurtarma için gereken izler bellekte kalabilir. Ağdan ayırmak mümkün değilse cihazı kapatın.
3. Fotoğraf çekin: Fidye notunu, hata mesajlarını ve şifrelenmiş dosyaların uzantısını telefonla fotoğraflayın.
4. Yedekleri koruyun: NAS cihazlarını ve harici yedek disklerini hemen ağdan ayırın.

İlk 1 saat

1. Bilişim desteğinizi arayın ve hangi cihazların etkilendiğini birlikte belirleyin.
2. Başta yönetici ve e-posta hesapları olmak üzere şifreleri temiz bir cihazdan değiştirin.
3. Fidyeyi ödemeyin: Ödemek dosyaların geri geleceğini garanti etmez ve sizi yeniden hedef yapabilir.
4. Olay kaydı tutun: Ne zaman fark edildi, kim ne yaptı, hangi cihazlar ağdan ayrıldı?

Yasal bildirimler

Kişisel veriler etkilendiyse KVKK uygulamasına göre veri ihlalini öğrendiğiniz andan itibaren en geç 72 saat içinde Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na bildirmeniz gerekir. Olayı USOM'a (Ulusal Siber Olaylara Müdahale Merkezi) ve emniyetin siber suçlarla mücadele birimine de bildirebilirsiniz.

Kurtarma

Etkilenen cihazlar temiz kurulumla yeniden hazırlanır ve veriler, saldırıdan etkilenmediği doğrulanmış çevrimdışı bir yedekten geri yüklenir. Yedeğin neden ağdan ayrı tutulması gerektiğini 3-2-1 yedekleme kuralı rehberimizde anlattık.

Bir daha olmaması için

• İşletim sistemi ve programları güncel tutun.
• Günlük işlerde yönetici yetkisi olmayan hesaplar kullanın.
• E-posta ve uzaktan erişimde iki adımlı doğrulamayı açın.
• Uç nokta koruması ve e-posta filtrelemesi kullanın.
• Çevrimdışı yedek tutun ve geri yüklemeyi düzenli olarak deneyin.
• Çalışanlara sahte fatura ve kargo maillerini tanımayı öğretin.